تبلیغات
***سهیل غزنوی***Sohail *** - چرا پیش‌بینی زلزله سخت است؟
یکشنبه 22 خرداد 1390

چرا پیش‌بینی زلزله سخت است؟

   نوشته شده توسط: نورالله سهیل غزنوی    


چرا پیش‌بینی زلزله سخت است؟


زلزله 9 ریشتری دو هفته پیش ژاپن، بار دیگر بحث زلزله و پیش‌بینی آن را به یكی از موضوعات داغ روز تبدیل كرد. اما چرا پیش‌بینی زلزله تا این حد سخت است، و آیا اصولا راهی برای پیش‌بینی زلزله وجود دارد؟

زلزله روز بیستم اسفند ژاپن با قدرت 9.0 ریشتر، یكی از بزرگ‌ترین زلزله‌های ثبت شده تاریخ است كه بدون هیچ هشدار ظاهری، سواحل شهر سندای ژاپن را درنوردید. این امر باعث شد كه بار دیگر بحث زلزله و پیش‌بینی آن به یكی از موضوعات داغ روز تبدیل شود. به همین بهانه سایت نیوساینتیست در گزارشی به بررسی این موضوع پرداخته است.

آیا می‌توان زلزله را پیش‌بینی كرد؟

نه؛ حداقل نه به نحوی كه از قبل بتوان هشداری را در خصوص وقوع زلزله، برای یك زمان مشخص و در یك مكان معین صادر كرد، تا نسبت به تخلیه برنامه‌ریزی شده منطقه اقدام كرد. با این وجود اغلب زمین‌لرزه‌ها در مكان‌های قابل پیش‌بینی و در امتداد گسل‌های شناخته شده رخ می‌دهند. زلزله عظیم ژاپن نیز در یكی از همین مناطق شناخته شده رخ داد.

تا چه حدی می‌توان زلزله را پیش‌بینی كرد؟

برای مناطقی با تاریخچه فعالیت زمین‌شناسی بالا، احتمال وقوع زلزله در یك بازه زمانی چند ده ساله در آینده بسیار زیاد است. اما پیش‌بینی احتمال وقوع زلزله به بازه زمانی مورد نظر نیز بستگی دارد. توماس جردن، مدیر مركز لرزه‌شناسی كالیفرنیای جنوبی می‌گوید: «بر اساس مدل‌هایی كه ما اكنون در اختیار داریم، طی 30 سال آینده احتمال وقوع زلزله‌ای با شدت 7.5 ریشتر یا بیشتر در منطقه كالیفرنیای جنوبی 38 درصد است.» اما به گفته جردن، اگر از همین مدل‌ها استفاده شود تا احتمال وقوع زلزله را در منطقه كالیفرنیای جنوبی طی هفته آینده محاسبه كند، آنگاه این مقدار تنها برابر 0.02 درصد خواهد بود.

چرا پیش‌بینی زلزله‌های بزرگ تا این حد سخت است؟

پیش‌بینی‌های قابل اعتماد نیاز به پیش‌زمینه‌هایی دارد، علائمی در زمین كه نشان دهد زلزله بزرگی در راه است. این علائم باید قبل از زمین‌لرزه‌های شدید رخ بدهند، و باید قبل از تمام این زلزله‌های بزرگ نیز اتفاق بیفتند. تا این لحظه زلزله‌شناسان در یافتن چنین پیش‌زمینه‌هایی ناكام بوده‌اند، البته اگر چنین علائمی اصولا وجود داشته باشد.

زلزله‌شناسان چه نوع علائمی را برای پیش‌بینی زمین‌لرزه‌های بزرگ در نظر گرفته‌اند؟

طیف وسیعی از علائم احتمالی مورد مطالعه قرار گرفته است. از آن جمله می‌توان به افزایش غلظت گاز رادون، تغییرات فعالیت الكترومغناطیسی زمین، پیش‌لرزه‌های قبل از وقوع یك زمین‌لرزه بزرگ، پیچش یا تغییرشكل سطح زمین، تغییرات ژئوشمیایی در آب‌های زیرزمینی، و حتی رفتارهای غیرعادی حیوانات در لحظات قبل از وقوع یك زلزله عظیم اشاره كرد.

آیا هیچ‌كدام از این رویكردها جواب داده است؟

برای هر كدام از مواردی كه در بالا ذكر شد، شواهدی وجود دارد كه این علائم قبل از وقوع زمین‌لرزه‌های عظیم، رفتارهای بی‌قاعده‌ای از خود نشان داده‌اند. متاسفانه، این بی‌نظمی‌ها حتی در حالتی كه زمین‌لرزه‌ای نیز در كار نبوده است اتفاق می‌افتند. سوزان هاگ، ژئوفیزیك‌دان موسسه فناوری كالیفرنیا در پاسادانا می‌گوید: «اگر شما تمام سخت‌گیری‌های آماری لازم را در نظر بگیرید، آنگاه در می‌یابید كه هیچ چیز خاصی وجود ندارد.»

چه رویكردهای امیدواركننده‌ای ممكن است منجر به پیش‌بینی زلزله در آینده بشوند؟

چندین محقق به بررسی‌های خود در زمینه تغییرات سیگنال‌های الكترومغناطیسی قبل از وقوع زلزله‌های عظیم ادامه می‌دهند. این رویكرد توسط كارهای فریدمن فروند در مركز تحقیقاتی ایمز ناسا دنبال می‌شود. فروند نشان داد كه فشردن یك صخره، می‌تواند منجر به شكل‌گیری بارهای الكتریكی مثبت در زمین شود. به عقیده وی می‌توان این مورد را به عنوان علائم الكترومغناطیسی غیرعادی قبل از وقوع یك زمین‌لرزه به حساب آورد.


 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر